Roos, Henri
Henri Roos (Bron: nabestaanden familie Roos)
Henri Roos werd op 19 augustus 1920 in Meppel geboren. Hij was de zoon van Salomon Roos en Anna-van der Sluis Roos. Salomon en Anne kregen na Henri nog twee zonen en een dochter. Salomon had, net als zijn vader, een manufacturenzaak in de Woldstraat in Meppel. Anna’s vader was slager, eveneens in de Woldstraat. Salamon en Anna waren neef en nicht.
Na de lagere school en de Ambachtsschool, afdeling elektrotechniek in Meppel te hebben afgerond, besloot de 19-jarige Henri in 1938 op kamers in Leiden te gaan wonen. Daar wilde hij de opleiding tot laboratoriumtechnicus beginnen, die alleen aan het Kamerlingh Onnes Laboratorium werd gegeven. Hij vond een kamer bij de familie Van Frank-Blits aan in de Haarlemmerstraat 215A. Op 7 maart 1941 verhuisde hij naar de Hugo de Vriesstraat 65 om er een kamer bij de familie Davidson-Lubinski te betrekken.
Door de opgelegde regels van de Duitse bezetter moest Henri, ondanks twee verzoekschriften van C.A. Crommelin, de directeur van het Kamerlingh Onnes Lab, om de uitsluiting van deze hoogst getalenteerde jonge instrumentmaker ongedaan te maken, stoppen met zijn opleiding. Noodgedwongen werkte hij als metaaldraaier in de in Leiden gevestigde Koninklijke Nederlandsche Grofsmederij.
In Meppel werd de winkel van zijn ouders gesloten en Henri’s vader werd in 1942 geïnterneerd in werkkamp Orvelte. Broer Eddy werd op 24 augustus 1942 gedeporteerd naar Auschwitz. Vader Salamon werd op 2 oktober 1942 op verlof naar Meppel gestuurd. In de nacht van 2 op 3 oktober 1942 vonden veel razzia’s plaats in Nederland en veel Joden waren vanwege Jom Kippoer thuis. Die avond werd het hele gezin Roos behalve Henri in Meppel opgepakt. Henri werd geïnformeerd en reisde vanuit Leiden direct naar Meppel. De volgende dag keerde Henry onverrichter zake terug naar Leiden.
Op 17 maart 1943 werd ook Henri opgepakt en naar Westerbork gevoerd waar hij in barak 68 werd ondergebracht. Bij aankomst in het doorgangskamp werd zijn gezondheidstoestand, volgens de fiche van de Joodse Raad, als ‘uitstekend’ beoordeeld. Omdat hij gediplomeerd instrumentmaker was en mogelijk van nut kon zijn voor de Wehrmacht kreeg hij een Sperre: een tijdelijke vrijstelling voor deportatie. Het is mogelijk dat Henri in de kampsmederij tewerk gesteld werd. Op 16 mei 1943 werd Henri overgebracht naar barak 83, die bekend staat als ziekenbarak.
Op 18 mei 1943 werd Henri Roos met 2511 mensen op transport naar Sobibor gezet. Op 21 mei 1943 werd Henri bij aankomst direct vermoord. Henry Roos werd 22 jaar oud.
————————————————————————————————————
Op woensdag 6 november 2024 werd door de Stichting Herdenking Jodenvervolging Leiden een Stolperstein voor Henri geplaatst bij zijn laatste vrijwillig bewoonde adres: Hugo de Vriesstraat 65.
Een verslag van deze dag is te lezen op de website van de Stichting Herdenking Jodenvervolging Leiden. Daarop staan ook foto’s en de teksten die bij de steenleggingen werden uitgesproken.
Deze tekst is (deels) gebaseerd op informatie van de Stichting Herdenking Jodenvervolging Leiden, die toestemming verleende voor de tekstbewerking en het plaatsen van beeldmateriaal.
BRONNEN
Barbera Bikker (Werkgroep Stolpersteine Leiden)
Tekst aangepast door de redactie op 8 januari 2025
