Stolpersteine

Gepubliceerd op

Stolpersteine, in het Nederlands struikelstenen, is een project van de Duitse kunstenaar Gunter Demnig. Het zijn messing plaatjes, gemonteerd op een blokje beton van 10 x 10 centimeter, die in het trottoir worden gelegd vóór de woning (of zo dicht mogelijk daarbij) van een slachtoffer van de vervolging door de nazi’s. In het messing plaatje is de naam en geboortedatum geslagen, met daaronder de datum en plaats van overlijden. Tot nu toe gaat het vooral om slachtoffers van de jodenvervolging, maar het is uitdrukkelijk bedoeld voor alle slachtoffers, dus vervolgden omwille van hun geloof, ras, sexe, politieke voorkeur enzovoort.

Demnig noemt het  Stolpersteine omdat je erover struikelt met je hoofd en je hart, en je moet buigen om de tekst te kunnen lezen. Hij ziet het niet alleen als monument, maar meer nog als kunstwerk. Begonnen in januari 1995 zijn er medio 2017 bijna 60.000 stenen gelegd in meer dan twintig landen.

Terwijl er in sommige Nederlandse plaatsen voor alle Joodse slachtoffers struikelsteentjes zijn gelegd, telt Leiden sinds 26 maart 2021 slechts vijf locaties: op 10 maart 2010 werden vier Stolpersteine gelegd voor vier leden van de familie Loeb voor het pand Breestraat 161; eveneens op 10 maart 2010 werd een Stolperstein gelegd voor Jakob Philipson voor zijn toenmalige woning in de Van der Waalsstraat 34. Begin november 2013 werd een Stolperstein gelegd voor Meijer van Kleeff voor zijn toenmalige woning aan de Lorentzkade 4. In 2019 werden twee stenen gelegd voor Hartog en Vronika van Amerongen-van Frank voor hun woning in de Haarlemmerstraat 233. Op 26 maart 2021 werden er vijf stenen gelegd voor de broer en zussen Weijl in de Kloksteeg voor nummer 3.

VoorElvire Sanders-Platz ligt een stuikelsteen in haar geboortestad Keulen.
In Bad Salzuflen (D) ligt een struikelsteen voor Julius Aschenbrand.