Dubbeldeman, Joop

Joop Dubbeldeman (1917 – 1990) is een markante en niet geheel onomstreden persoon uit de Leidse illegaliteit. Hij is een van die mensen, die het nationaal-socialisme al heel vroeg metterdaad bestreden. Joop Dubbeldeman was huisschilder bij de socialistische woningbouwvereniging De Eendracht en was opgegroeid in een sociaal-democratisch milieu. Zijn vader Machiel was in de jaren 1936-1939 lid geweest van de Leidse gemeenteraad voor de SDAP.

Gevangenisstraf
Vrij kort na het begin van de bezetting werd Joop, net als vele anderen, lid van de Nederlandse Unie, maar hij ontpopte zich al snel als man van actie. In februari 1941 werd hij door de Leidse politie gearresteerd, nadat hij een leidende rol had gespeeld in de felle knokpartijen tussen NSB’ers (de WA) en tegenstanders. In mei 1942 werd hij opnieuw gearresteerd, nu voor een zwaarder vergrijp, brandstichting in een lokaal van de WA aan de Burchtsteeg op 10 mei. De drie daders (Han Paulides en Theo Welling) werden veroordeeld; Dubbeldeman bracht veertien maanden door in gevangenschap. Kort na zijn vrijlating werd hij lid van de Raad van Verzet (RVV), waarvoor hij actief was in Leiden, Amsterdam en Den Haag.

Aanslagen, acties en razzia
Op 3 januari 1944 pleegde hij, samen met Nico Olivier en Bert de Jong, een aanslag op de directeur van het Leidse arbeidsbureau. Als wraak werden door de Sipo/SD drie Leidenaren vermoord in een Silbertanneactie en werden ruim dertig ingezetenen opgepakt en maandenlang gegijzeld. Ondanks deze tragische gebeurtenissen en ondanks de gijzeling werd in mei een poging ondernomen om brand te stichten in vuurwerkfabriek Kat waar lichtspoormunitie werd vervaardigd. De aanslag mislukte en kreeg ernstige gevolgen toen de Sipo/SD op 15 mei een razzia in de wijk De Kooi hield, mede op zoek naar Dubbeldeman. Bij deze razzia werden (ook elders in de stad) in totaal 29 personen opgepakt, onder wie de beide ouders van Dubbeldeman, twee broers en een zuster. Verschillende arrestanten, onder wie zijn ouders, zijn in een Duits concentratiekamp omgekomen.

Conflict
Na Dolle Dinsdag werd hij met veel van zijn bekenden uit de RVV opgenomen in de Binnenlandse Strijdkrachten, maar een conflict over de verwijdering van communisten uit de BS leidde tot een breuk met deze organisatie. Ook kwam er een scheuring binnen de RVV, die onder leiding van Cees Piena deel van de BS bleef uitmaken. Nu volledig op zichzelf aangewezen pleegde de groep overvallen; een overval op een incasseerder van woningbouwvereniging Ons Doel en een op een boer in Zoeterwoude, die als een grote zwarthandelaar werd gezien, worden aan de groep toegeschreven.

De groep met tientallen leden bleef door hun gewelddadige optreden, dat in de ogen van anderen vaak eigengereid en driest was en hoofdzakelijk bestemd voor het eigen groepsbelang, altijd een buitenbeentje in de Leidse illegaliteit.

Go to Locatie

Locatie

1100+ locaties

Go to verhaal

verhaal

1100+ verhalen

Go to Tijdlijn

Tijdlijn

600+ datums

Go to trefwoord

trefwoord

400+ trefwoorden